Görme Engelli Bireye Görme Yetisinin Kısmen Geri Kazandırılması

İspanyol araştırmacılar, tamamen kör bir kişiye görme yetisini kısmen geri kazandırmayı başardı.

İspanya’nın Elche kentindeki Miguel Hernández Üniversitesi’nden bilim insanları, tamamen kör bir bireyde beklenmedik bir şekilde görme yetisinin bir kısmını geri kazandırmayı başardı. Bu buluş, Universidad Miguel Hernández ve CIBER en Bioingeniería, Biomateriales y Nanomedicina iş birliğiyle gerçekleştirilen bir klinik çalışmanın sonucunda ortaya çıktı.

Çalışmada, optik sinirinde geri dönüşü olmayan hasar bulunan ve tam körlük yaşayan bir hastaya, görsel bilgileri işleyen beyin bölgesine elektriksel uyarı uygulandı. Bu uygulama sonucunda hastanın doğal görme yetisinin bir kısmını geri kazanması sağlandı. Araştırmacılar, hastanın bağımsız olarak ve uzun süreli bir görsel iyileşme yaşadığını bildirdi.

Deney, görsel kortekse yerleştirilen 100 mikroelektrottan oluşan bir intracortical matrisin kullanılmasıyla gerçekleştirildi. Amaç, bu bölgeyi elektrikle uyararak yapay görsel algı oluşturmaktı. Başlangıçta yapay görsel algı oluşturmaya yönelik olarak yapılan uyarımlar sırasında, hastanın önce ışık ve hareket algılamaya başladığı, ardından çevresindekilerin konumlarını doğru bir şekilde tarif etmeye başladığı gözlemlendi.

Hastanın yaşadığı ilk algı deneyimi, hareket eden bir gölge olarak tanımlandı ve bu, yıllar sonra gördüğü ilk doğal görsel algıydı. Uygulamanın ardından geçen aylarda hasta, günlük görsel antrenmanlar yaptı. Bu eğitim rutinlerinin, görme yetisinin kademeli olarak artmasına katkıda bulunmuş olabileceği düşünülüyor.

İlginç bir şekilde, bu görsel gelişim implantın çıkarılmasından sonra da devam etti ve beyinde görsel bilgi taşımaya ilişkin sinyallerde belirgin bir iyileşme gözlemlendi. Bu vaka, optik sinir hasarı sonrası yıllar geçse bile görme yetisinin kısmen yeniden kazanılabileceğine dair son derece ilginç bir bulgu olarak değerlendiriliyor. Genellikle bu tür geri kazanımlar, hasar sonrası ilk birkaç ay içerisinde görülürken, uzun süreli tam körlükten sonra yaşanması oldukça nadirdir.

Bu çalışma, görme korteksine elektriksel uyarı yoluyla müdahalenin, yalnızca yapay görsel algı oluşturmakla kalmayıp, aynı zamanda hastanın kısmi doğal görme sinyallerinin tekrar ortaya çıkmasına da yol açabileceğini göstermektedir.